25 jaar SPITS: terug naar het begin met Thea Eringa

In ons jubileumjaar kijken we terug op de geschiedenis van SPITS. Wat begon met één machine en een klein team, groeide in 25 jaar tijd uit tot de organisatie die SPITS vandaag de dag is. Aan de basis van die ontwikkeling stond Thea Eringa, oud-directeur van SPITS. Ter gelegenheid van ons jubileum blikken we met haar terug op de beginjaren en de groei van de organisatie.

Waar het allemaal begon
Thea begon haar carrière in 1980 als één van de eerste apothekersassistenten bij Apotheek De Drie Stellingen in Oosterwolde. Jaren later ontstond daar een vraagstuk dat uiteindelijk leidde tot de oprichting van SPITS. "We vulden wekelijks handmatig Pharmatrays voor ongeveer 300 patiënten. Vanuit het kwaliteitssysteem zagen we dat in dat deel van het proces de meeste fouten ontstonden. Dan ging het niet om verkeerde medicatie, maar om medicatie in het verkeerde vakje. We realiseerden ons dat we dit op lange termijn niet handmatig konden blijven doen.”

Samen met apotheker Twan Janssen startte ze een onderzoek om te kijken welke mogelijkheden er waren voor geautomatiseerde medicatieverpakkingen. Daarbij werd gekeken naar uitbesteden, maar ook naar het zelf opzetten van een organisatie.

De conclusie was helder: niet uitbesteden, maar zélf bouwen aan een oplossing. En zo werd in 2001 vanuit een aanbouw achter de apotheek in Appelscha de basis gelegd voor SPITS, met één machine en een klein team. "Bij de oprichting wilden we ook graag een stap verder zetten."

Die stap zat vooral in automatisering. Vanaf het begin koos SPITS voor een innovatieve aanpak. Waar veel aanbieders nog werkten met geprinte en gefaxte opdrachten, werden patiënt- en medicatiegegevens bij SPITS direct digitaal verwerkt.

Samen opbouwen
In september 2001 startte SPITS in Appelscha. De eerste patiënten kwamen vanuit Apotheek De Drie Stellingen en woonzorgcentrum Rikkingahof.

Voor Thea betekende dit ook een nieuwe stap. Zij maakte de overstap vanuit de apotheek en begon als locatiemanager van de nieuwe organisatie. In de praktijk betekende dat vooral: samen bouwen.

"We begonnen met één machine en een klein aantal medewerkers. Iedereen hielp overal mee. Ik was locatiemanager, maar werkte net zo goed mee in de productie. Als je een bedrijf wilt opbouwen, moet je samen de handen uit de mouwen steken."

De eerste jaren stonden vooral in het teken van leren, ontwikkelen en verbeteren. Machines moesten worden ingeregeld, processen werden opgebouwd en nieuwe klanten werden begeleid. Soms betekende dat lange dagen.

"Wat mij het meeste is bijgebleven, is de betrokkenheid van medewerkers. Als het nodig was om langer door te werken om alles op tijd af te krijgen, dan deden we dat samen."

Volgens Thea was die saamhorigheid één van de belangrijkste redenen dat SPITS kon groeien.

De patiënt als uitgangspunt
Hoewel SPITS de afgelopen 25 jaar sterk veranderd is, benoemt Thea iets wat volgens haar altijd hetzelfde is gebleven.

"Mijn visie was altijd: stel de patiënt voorop. De patiënt is het allerbelangrijkste."

Volgens haar vormde die gedachte de basis voor vrijwel alle keuzes die werden gemaakt. Niet alleen bij nieuwe technologieën, maar ook bij procesverbeteringen en kwaliteitscontroles.

"We hebben altijd gekeken hoe we medicatieveiligheid konden verbeteren en hoe we patiënten zo goed mogelijk konden ondersteunen."

Dat uitgangspunt paste ook bij de overtuiging waarmee SPITS vanaf het begin werkte: medicatie moest niet alleen correct worden verpakt, maar vooral bijdragen aan meer veiligheid, overzicht en gebruiksgemak voor de patiënt.

Blijven vernieuwen
De eerste jaren groeide SPITS gestaag. Rond 2008 kwam die groei in een stroomversnelling terecht. Door veranderingen in wet- en regelgeving en een toenemende vraag naar medicatierollen groeide het aantal patiënten snel.

"Vanaf dat moment groeiden we meer dan 30 procent per jaar."

Met die groei ontstond ook behoefte aan nieuwe oplossingen. Eén van de innovaties waar Thea met veel trots op terugkijkt, is de ontwikkeling van de schouwmachine in nauwe samenwerking met voormalig bedrijf ZiuZ.

"Voor mij was het belangrijkste dat we aantoonbaar bewijs wilden hebben van de inhoud van ieder zakje. Tot die tijd controleerden we alles handmatig. Met de schouwmachine kregen we foto's van elk zakje en konden we de kwaliteit veel beter borgen."

Daarnaast werd er voortdurend gekeken naar nieuwe mogelijkheden om processen slimmer, veiliger en efficiënter in te richten. Veel innovaties ontstonden in nauwe samenwerking met leveranciers en partners.

"Die innoverende kracht is altijd iets geweest waarmee SPITS het verschil maakte."

Van locatiemanager naar directeur
Terwijl SPITS verder groeide, groeide ook de rol van Thea binnen de organisatie. In januari 2007 werd zij benoemd tot directeur van SPITS.

In die functie was zij betrokken bij belangrijke ontwikkelingen, waaronder de verdere professionalisering van de organisatie, de verhuizing naar Oosterwolde, de uitbreiding van het machinepark en de groei van het aantal medewerkers en klanten.

Wat ooit begon vanuit een aanbouw achter een apotheek, ontwikkelde zich stap voor stap tot een organisatie met een landelijke rol binnen de farmaceutische zorg.

Toch bleef volgens Thea het belangrijkste onveranderd: samenwerken, dichtbij de klant blijven en steeds kijken hoe het beter kan.

Trots op 25 jaar SPITS Oosterwolde
Toen Thea begin 2023 afscheid nam, sloot zij ruim twintig jaar SPITS af. Jaren waarin zij de organisatie van dichtbij zag ontstaan, groeien en ontwikkelen.

Daarbij bleef één kernwaarde altijd hetzelfde: samenwerken. Met collega's, apotheken, zorginstellingen en partners. Terugkijkend is Thea vooral trots op het bedrijf dat samen met zoveel betrokken medewerkers is opgebouwd:

"Als ik terugkijk op de geschiedenis van SPITS Oosterwolde, denk ik met veel waardering aan Hage Verduyn en Kees van der Graaf, de twee mensen die aan de wieg stonden van SPITS. Wat mij in hen altijd heeft aangesproken, was hun vermogen om verder te kijken dan wat op dat moment voor de hand lag. Zij hadden een sterke innovatieve kracht, zagen mogelijkheden en durfden te geloven in een idee voordat duidelijk was waar het precies toe zou leiden. Dat vraagt niet alleen visie, maar ook lef en vertrouwen in elkaar en in de toekomst. Hun geloof in wat er mogelijk was, vormde een belangrijke basis voor het ontstaan van SPITS. Vanuit mijn eigen betrokkenheid bij SPITS kijk ik met respect en dankbaarheid terug op die beginperiode en op de bijzondere ontwikkeling die daaruit is voortgekomen. 

Ik ben vooral trots op het mooie bedrijf dat er nu staat en op iedereen die daaraan heeft bijgedragen. Samen maak je het verschil. Niemand is meer of minder belangrijk. Je hebt elkaar allemaal nodig om dit proces succesvol te maken." 

Voor de komende 25 jaar heeft ze één duidelijke wens:

"Ik hoop dat SPITS zich verder blijft ontwikkelen en gebruik blijft maken van nieuwe mogelijkheden. Maar het belangrijkste: dat de patiënt centraal blijft staan."